Projekty zegarków Tiborа Kalmana, graficznego designera i redaktora magazynu Colors, znów trafiają do sprzedaży. Trzy modele z kolekcji powstałej pod koniec lat 80. i na początku lat 90. można w tym tygodniu kupić na stronie marki M&Co Labs. Wznowienie prowadzi syn projektanta, Alex Kalman, filmowiec i założyciel Mmuseumm.
Tibor Kalman zasłynął jako autor okładek płyt zespołu Talking Heads, a jego prace z nurtu graficznego projektowania wpłynęły na całe pokolenie twórców. Zmarł w 1999 roku w wieku 49 lat. Zegarki, które zaprojektował, są mniej znane niż jego plakaty i okładki, a ich charakter wyróżnia je na tle typowych tarcz: celowo utrudniają odczytanie godziny. Według notatek z materiału projektant traktował tę cechę jako subwersywną, czyli podważającą przyzwyczajenia odbiorcy.
Najbardziej znany z trzech modeli nosi nazwę „10-4-1”. Ma na tarczy tylko trzy cyfry godzinowe, dzięki czemu czas trzeba odczytać z większym wysiłkiem. Egzemplarz tego zegarka znajduje się w stałej kolekcji Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Nowym Jorku (MoMA). Drugi model, „Onomatopoeia”, zastępuje część cyfr piktogramami, na przykład kotem albo jajkiem, co nadaje tarczy wyraźnie ilustracyjny charakter. Trzeci, „Askew”, ma cyfry ułożone pozornie losowo, jakby ktoś je przemieszał. Na tylnej stronie każdego z zegarków wygrawerowano napis „Waste Not A Moment”, czyli „Nie marnuj ani chwili”, który łączy wszystkie trzy projekty w jedną całość.
Według Alexa Kalmana tarcze mają wnosić do codzienności „duszę, dowcip i humanizm” w zestawieniu z błyszczącą, zimną technologią. Zegarki projektowano w duchu przekory: zamiast szybkiego odczytu oferują chwilę zastanowienia nad tym, jak patrzymy na czas. W czasach smartfonów, które podają godzinę bez wysiłku, taki przedmiot staje się raczej komentarzem niż narzędziem.
Kolekcja była wcześniej produkowana, ale jej wytwarzanie ustało, gdy zakończyła się współpraca z dostawcą. Maira Kalman, żona i wieloletnia współpracowniczka Tiborа, współtworzyła markę M&Co, a obecne wznowienie ma charakter rodzinnego przedsięwzięcia. Alex Kalman, który prowadzi projekt, określa je jako ostrożny test: firma chce sprawdzić, czy produkty znajdą nabywców, zanim podejmie kolejne decyzje o produkcji. Żartobliwie wspominał też o możliwej przyszłej sprzedaży stacjonarnej, na przykład na Canal Street albo w sklepie MoMA, ale nie są to ustalone plany, lecz dygresja.
Dla czytelniczek, które szukają w dodatkach czegoś więcej niż ozdoby, ta historia pokazuje, że zegarek może być przedmiotem z charakterem i opowieścią. Trzy modele są dostępne od razu na stronie M&Co Labs, a cała kolekcja nawiązuje do dziedzictwa człowieka, który przez lata pokazywał, że projekt graficzny może być inteligentny i zaskakujący zarazem.
6
